Dentoplotek.pl

W trzecim numerze ,,Dentoplotka”, doktor Jacek Organa przybliżył czytelnikom alternatywną metodę leczenia zębów – technikę abrazji powietrznej. Dziś pragniemy przedstawić przykłady praktycznego zastosowania tej metody. Pomimo tego, że jest już znana i  stosowana od kilkudziesięciu lat, budzi ona skrajne odczucia wśród lekarzy stomatologów. Abrazja powietrzna posiada wiele zalet choć i również niedoskonałości, jednak w niektórych przypadkach klinicznych jest metodą z wyboru.

Takim przykładem są ubytki  przydziąsłowe pochodzenia niepróchnicowego (fot.1). Klinicznie są to ubytki nieretencyjne, w przypadku leczenia wiertłem bez zastosowania znieczulenia bardzo bolesne. Obecnie są coraz częściej spotykane co związane jest m.in. ze stosowaniem niektórych past zębowych wybielających, gdzie wskutek zastosowania substancji ściernych oraz niewłaściwej techniki szczotkowania zębów, dochodzi do ich patologicznego starcia.
Ze względu na budowę anatomiczną, problem ten szczególnie dotyczy okolicy przyszyjkowej zębów, co klinicznie objawia się znaczną wrażliwością na bodźce termiczne oraz mechaniczne. Z czasem skutkuje to powstaniem tzw. ubytków klinowych. Jest to szczególny  przypadek ukazujący zdecydowaną przewagę metody abrazji powietrznej nad leczeniem z użyciem wiertła. Opracowanie takiego ubytku techniką abrazji często zajmuje lekarzowi kilkadziesiąt sekund i odbywa się bez użycia znieczulenia. Z doświadczenia autora wynika,  że w większości przypadków pacjenci leczeni tą metodą nie odczuwają żadnych dolegliwości bólowych. Czasem zgłaszają uczucie zimna w miejscu preparacji oraz odczucie pędu powietrza. Poza komfortem dla pacjenta, bardzo istotną kwestią jest minimalna ilość  usuniętej tkanki zęba. Ponadto powierzchnia ubytku jest czysta, pozbawiona warstwy mazistej i posiada wytworzoną dodatkową retencję mechaniczną. Podsumowując – leczenie metodą abrazji powietrznej w ubytkach przydziąsłowych niepróchnicowego pochodzenia  jest metodą z wyboru.
Również próchnicowe ubytki kl.V wg. Blacka są predysponowane do leczenia tą metodą (fot.2). Kolejnym przykładem zastosowania metody abrazji powietrznej jest preparacja zębów do zabiegu lakowania. Jest to prosta i skuteczna metoda profi laktyki próchnicy u  dzieci.
Zastosowanie abrazji pozwala na dokładne oczyszczenie powierzchni żującej zębów z płytki nazębnej i osadu nazębnego oraz zdecydowanie poprawia utrzymanie laku szczelinowego. Oczywiście sam zabieg jest bezbolesny i krótkotrwały, co korzystnie wpływa na  stosunek dziecka do leczenia stomatologicznego jak również lekarza dentysty. Znacznie mniejszą utratę twardych tkanek zęba w porównaniu do leczenia z użyciem wiertła, często uzyskuje się w przypadku ubytków próchnicowych kl. I wg. Blacka w próchnicy  powierzchownej i średniej.
Wynika to m.in. z zastosowania końcówek abrazyjnych o przeciętnej średnicy dyszy 0,5 – 0,6 mm, co umożliwia uzyskanie przynajmniej dwukrotnie mniejszej szerokości ubytku. Stanowi to niebagatelną korzyść dla pacjenta, u którego bezpowrotnie jest usuwana znacznie mniejsza ilość tkanki zęba. Ze względu na właściwości metody, nie ma potrzeby stosowania dodatkowych retencji mechanicznych oraz pogłębiania i poszerzania ubytku. (fot.3). Często pojawiają się opinie, że metodą abrazji powietrznej można skutecznie leczyć  jedynie niewielkie ubytki próchnicowe. Stomatolog z doświadczeniem klinicznym oraz dysponujący odpowiednim sprzętem jest w stanie całkowicie opracować również trudne, z punktu widzenia klinicysty, ubytki próchnicowe bez użycia wiertła ( fot.4). Stan po opracowaniu próchnicy głębokiej w ubytku kl. II wg. Blacka (fot.5). W przypadku próchnicy głębokiej, w rozległych ubytkach ze znaczną ilością miękkiej, próchnicowej tkanki, zaleca się stosowanie ekskawatorów oraz 5,25% roztworu podchlorynu sodu, które znacznie  ułatwiają i przyspieszają preparację ubytku.

Czas poświęcony na opracowanie takich ubytków jest dłuższy niż przy zastosowaniu tradycyjnej metody wiertłowej, jednak technicznie jest w pełni wykonalny. Należy mieć nadzieję, że wkrótce sytuacja ta ulegnie zmianie na korzyść metody abrazji powietrznej. Ważnym czynnikiem skutecznego leczenia zębów jest stosowanie odpowiedniego urządzenia. Dr Jacek Organa w swojej wieloletniej praktyce klinicznej posługiwał się kilkoma urządzeniami do abrazji powietrznej. Dotychczas stosowane urządzenia wymagały stosowania   ciśnienia powietrza rzędu 10 atm. Ostatnio używanym, zasługującym na szczególną uwagę urządzeniem jest piaskarka abrazyjna niskiego ciśnienia Sandman Futura, która dzięki unikalnej, opatentowanej zasadzie pracy, umożliwia skuteczne opracowanie zęba już przy  zastosowaniu ciśnienia powietrza rzędu 1,5-3 bar (fot.6). Oczywiście technika abrazji powietrznej wymaga jak każda nowa czynność nabycia pewnego doświadczenia. Zważywszy jednak na jej wiele zalet, jest ona godna uwagi i polecenia lekarzom stomatologom. W odczuciu pacjentów leczonych tą metodą, jest ona zdecydowanie bardziej komfortowa i akceptowalna niż standardowa metoda leczenia z użyciem wiertła. Pacjenci szczególnie

podkreślają fakt braku występowania drgań, wibracji oraz nacisku na ząb a także brak doznań węchowych oraz hałasu, jakie towarzyszą podczas pracy wiertłem, szczególnie w przypadku stosowania kątnicy wolnoobrotowej. Poza tym leczenie tą techniką jest najczęściej bezbolesne i nie wymaga stosowania znieczulenia.

Powyższe zalety często są decydującym czynnikiem wyboru techniki abrazji. Lekarzy stomatologów oraz wszystkich zainteresowanych – w końcu każdy jest potencjalnym pacjentem – serdecznie zapraszamy na stronę internetową praktyki stomatologicznej lek.stom.  Jacka Organa, gdzie można uzyskać podstawowe informacje na temat metody abrazji powietrznej (i nie tylko).
www.abrazja.com.pl